Cara Menggunakan Penitis Mentol Getah (bahagian 1)

I. Struktur Asas dan Klasifikasi Penitis Mentol Getah

Penitis mentol getah ialah alat makmal yang biasa digunakan untuk memindahkan sejumlah kecil cecair dengan tepat. Ia terdiri daripada dua bahagian utama: mentol getah dan tiub kaca. Mentol getah biasanya diperbuat daripada getah asli atau silikon dan mempunyai keanjalan yang baik dan prestasi pengedap. Dengan memerah mentol getah, udara dikeluarkan untuk menghasilkan tekanan negatif, membolehkan penitis mengeluarkan cecair. Tiub kaca hendaklah diperbuat daripada bahan seragam dengan bukaan tiub yang licin untuk mengelakkan bekas tercalar atau menyebabkan sisa cecair.

Mengikut aplikasi dan spesifikasi yang berbeza, penitis mentol getah boleh dibahagikan kepada jenis tujuan umum dan tujuan khas. Penitis tujuan am biasanya berukuran 15–20 cm panjang, dengan diameter dalam tiub kaca kira-kira 0.5–1 cm, dan sesuai untuk memindahkan kebanyakan cecair biasa. Jenis tujuan khas termasuk penitis mikro (kapasiti 0.1–1 mL, digunakan untuk eksperimen yang tepat), penitis tiub panjang (digunakan untuk mengambil cecair daripada bekas dalam atau botol kaca), dan penitis bergraduat (dengan pengijazahan ditanda pada dinding tiub untuk anggaran anggaran).

Di samping itu, dengan peningkatan keperluan keselamatan makmal, penitis mentol getah plastik pakai buang secara beransur-ansur menjadi popular, terutamanya dalam eksperimen biologi atau operasi yang melibatkan bahan kimia yang sangat toksik, kerana ia boleh mencegah pencemaran silang dengan berkesan.

II. Pemilihan dan Pemeriksaan Penitis Mentol Getah

(I) Prinsip Pemilihan

1. Memadankan sifat cecair: Untuk cecair yang sangat menghakis, seperti asid sulfurik pekat dan asid nitrik pekat, mentol getah tahan asid dan alkali, seperti mentol silikon, harus dipilih untuk mengelakkan kakisan getah dan kebocoran cecair. Untuk pelarut organik, seperti etanol dan eter, mentol getah tahan bengkak harus dipilih untuk mengelakkan mentol daripada melarutkan dan mencemarkan cecair.
2. Keperluan ketepatan percubaan: Penitis mentol getah biasa boleh digunakan untuk eksperimen kualitatif. Untuk eksperimen kuantitatif, seperti penambahan cecair tambahan sebelum pentitratan, penitis graduan yang ditentukur harus digunakan, dan perhatian harus diberikan kepada pengijazahan minimumnya, iaitu biasanya 0.05 mL atau 0.1 mL.
3. Keserasian bekas: Apabila mengambil cecair daripada botol kaca bermulut sempit, pilih penitis dengan tiub kaca yang lebih nipis. Apabila menambah cecair ke dalam bikar atau kaca jam, penitis dengan bukaan lebih lebar sedikit boleh dipilih untuk mengurangkan sisa cecair pada dinding tiub.

(II) Pemeriksaan Sebelum Penggunaan

1. Prestasi pengedap mentol getah: Picit mentol getah dan lepaskannya. Jika mentol cepat kembali ke bentuk asalnya dan lajur cecair yang stabil terbentuk di dalam tiub kaca, prestasi pengedap adalah baik. Jika kebocoran udara perlahan berlaku dan lajur cecair jatuh, mentol getah perlu diganti.
2. Integriti tiub kaca: Periksa sama ada tiub kaca mempunyai keretakan dan sama ada bukaan tiub licin dan bulat. Penitis yang rosak boleh menyebabkan kebocoran cecair atau kecederaan tangan dan harus segera dibuang.
3. Kebersihan: Penitis yang baru dibeli hendaklah dibilas dengan air suling 2–3 kali untuk mengeluarkan habuk atau agen pelepas yang tinggal di dinding dalam. Jika penitis terpakai digunakan untuk jenis cecair yang berbeza, ia mesti dibilas tiga kali dengan cecair yang hendak dipindahkan.

Kaedahnya ialah dengan menarik sedikit cecair ke dalam penitis, picit mentol getah supaya cecair memenuhi tiub kaca, buang cecair bilas, dan ulangi operasi. Ini menghalang cecair berbeza daripada bercampur dan menyebabkan tindak balas kimia, seperti peneutralan asid-bes atau pemendakan antara garam perak dan ion klorida.

III. Prosedur Operasi Standard

(I) Melukis Cecair

1. Kaedah memegang: Pegang bahagian atas-tengah mentol getah dengan lembut dengan ibu jari dan jari telunjuk. Elakkan daripada menyentuh bahagian bawah mentol getah untuk mengelakkan pencemaran bahagian dalam mentol. Jari manis dan jari kelingking seharusnya bengkok secara semula jadi untuk menyokong tiub kaca. Pastikan penitis menegak atau condong sedikit.
2. Kedalaman sisipan: Masukkan tiub kaca 1–2 cm ke dalam cecair. Ia tidak boleh dimasukkan terlalu dalam, kerana hujung tiub mungkin menyentuh sedimen di bahagian bawah bekas, dan juga tidak boleh dimasukkan terlalu cetek, kerana gelembung udara boleh ditarik masuk semasa sedutan.

Jika hanya terdapat sedikit cecair di dalam bekas atau botol kaca, penitis boleh dicondongkan sedikit supaya bukaan tiub menyentuh dinding dalam bekas, memastikan cecair itu boleh ditarik sepenuhnya.

3. Teknik lukisan cecair: Perlahan-lahan picit mentol getah untuk mengeluarkan udara, dan kemudian perlahan-lahan lepaskannya untuk mencipta tekanan negatif dan tarik cecair ke dalam tiub kaca.

Jangan sekali-kali memasukkan penitis ke dalam cecair semasa mentol getah masih diperah, kerana ini boleh memaksa cecair masuk ke dalam mentol getah, mencemarkannya dan menjejaskan jumlah cecair yang dikeluarkan.

(II) Menambah Cecair Setitis demi Setitik

1. Kedudukan bekas: Semasa penambahan cecair, pegang penitis secara menegak 1–2 cm di atas pembukaan bekas, yang dikenali sebagai "jatuhan terampai." Penitis tidak boleh dimasukkan ke dalam bekas atau menyentuh dinding dalam bekas.

Jika penitis bersentuhan dengan bekas, kekotoran pada dinding bekas boleh mencemari penitis dan seterusnya mencemari cecair dalam botol kaca reagen asal selepas penutup dibuka dan penitis digunakan semula.

2. Mengawal kelajuan jatuh: Picit mentol getah perlahan-lahan untuk melepaskan cecair setitik demi setitik. Setiap titisan mempunyai isipadu kira-kira 0.04–0.05 mL, bermakna kira-kira 20–25 titis sama dengan 1 mL.

Isipadu penurunan sebenar dipengaruhi oleh tegangan permukaan cecair. Contohnya, setitik air lebih besar sedikit daripada setitik etanol.

Pastikan pergelangan tangan stabil semasa proses menjatuhkan untuk mengelakkan penitis daripada bergegar dan menyebabkan percikan cecair.

3. Situasi khas: Apabila menambah cecair likat seperti gliserin, penitis mungkin dicondongkan sedikit dan mentol getah hendaklah diperah perlahan-lahan untuk mengelakkan cecair daripada mengalir secara berterusan dan bukannya membentuk titisan individu.

Untuk cecair meruap seperti asid hidroklorik pekat, operasi harus dilakukan dalam hud wasap. Jauhkan penitis dari muka untuk mengelakkan terhidu gas meruap.

(III) Mengendalikan Baki Cecair

Selepas penambahan cecair selesai, jika cecair kekal di dalam tiub kaca, ia tidak boleh dikembalikan ke botol kaca reagen asal, kerana ini boleh mencemari keseluruhan botol reagen.

Baki cecair hendaklah dipindahkan ke dalam bekas cecair sisa yang ditetapkan.

Untuk cecair yang mahal atau boleh dikitar semula, cecair yang tinggal boleh terlebih dahulu dipindahkan ke dalam bikar kecil yang bersih dan kemudian dikendalikan mengikut keperluan eksperimen.

IV. Operasi Biasa Tidak Betul dan Akibatnya

(I) Operasi Salah Biasa

1. Memasukkan penitis ke dalam bekas sambil menambah cecair: Memasukkan penitis ke dalam tabung uji atau bikar semasa penambahan cecair boleh menyebabkan dinding luar penitis menyentuh cecair di dalam bekas.

Apabila penitis dikembalikan ke botol kaca reagen asal, pencemaran mungkin berlaku.

Sebagai contoh, selepas menambah perak nitrat ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan natrium klorida, jika penitis menyentuh mendakan perak klorida pada dinding dalam tabung uji dan kemudian digunakan untuk menarik semula larutan perak nitrat, mendakan boleh memasuki botol reagen dan mencemarkan seluruh botol perak nitrat.

2. Memusingkan mentol getah ke bawah: Meletakkan penitis secara mendatar atau dengan mentol getah menghadap ke bawah selepas digunakan boleh menyebabkan cecair mengalir ke dalam mentol getah.

Ini mungkin menghakis getah, seperti apabila cecair beralkali menyebabkan penuaan getah, atau melarutkan kekotoran di dalam mentol getah ke dalam cecair.

3. Memicit mentol getah secara berlebihan: Memicit mentol getah secara berlebihan semasa mengeluarkan cecair boleh mengubah bentuk mentol dan mengurangkan keanjalannya. Ia juga boleh memaksa cecair ke dalam sambungan antara mentol getah dan tiub kaca, menyebabkan tersumbat.
4. Gagal membilas penitis semasa menukar cecair: Jika penitis yang sama digunakan dahulu untuk air dan kemudian untuk asid sulfurik pekat tanpa membilas, air mungkin bercampur dengan asid sulfurik pekat dan menjana sejumlah besar haba, yang berpotensi menyebabkan tiub kaca pecah atau cecair terpercik.

(II) Akibat Operasi yang Salah

• Sisihan hasil eksperimen: Contohnya, jika penitis dicondongkan secara berlebihan semasa penambahan cecair, isipadu setiap titisan mungkin menjadi tidak konsisten. Isipadu jatuh biasanya meningkat apabila penitis dicondongkan, yang mungkin menjejaskan ketepatan eksperimen kuantitatif.
• Pencemaran reagen: Pencemaran silang adalah salah satu akibat yang paling biasa. Contohnya, jika penitis yang sebelum ini digunakan untuk melukis larutan kuprum sulfat digunakan secara langsung untuk melukis larutan natrium hidroksida, mendakan kuprum hidroksida mungkin terbentuk, menyekat penitis dan mencemarkan reagen natrium hidroksida.
• Bahaya keselamatan: Penitis kaca yang rosak atau mentol getah yang berkarat boleh menyebabkan luka bakar kimia. Apabila menambah cecair meruap, menghalakan bukaan penitis ke arah muka boleh menyebabkan kerengsaan pernafasan atau pneumonitis kimia.